Niet kerende grondbewerking (NKG) is prachtig voor een goede bodemkwaliteit. Op het moment evenwel op heel weing situaties mogelijk. Vooral op extensieve bedrijven zijn er wel mogelijkheden.. 

Niet Kerende Grondbewerking

Bij Niet Kerende Grondbewerking (NKG) wordt grondbewerking zoveel mogelijk vermeden en wordt ernaar gestreefd de grond zoveel mogelijk bedekt te houden. In Nederland, Belgie en Duitsland zijn er meerdere proeven rond NKG uitgevoerd. Slechts weinig bedrijven zijn ermee gestart. De conclusie op dit moment moet zijn dat Niet Kerende Grondbewerking alleen succesvol is op extensieve bedrijven met weinig rooigewassen op zwaardere grond.

Nieuwe technieken of zeer hoge brandstofkosten kunnen in de toekomst de mogelijkheden van NKG misschien vergroten.

Voordelen van NKG:
- Bevordert het bodemleven
- Verbetert de bodemstructuur
- Mogelijk diepere beworteling van het gewas
- Een betere draagkracht en berijdbaarheid van de bodem
- Meer waterinfiltratie en beter transport van water in de bodem
- Meer capillaire opstijging
- Minder verdampingsverlies
- Betere vastlegging van C en CO2 in de bodem (organische stof)
- Beter ziektewerend vermogen
- Een lager brandstofgebruik
- Minder arbeid nodig voor grondbewerking
- Minder afspoeling van mineralen en gewasbeschermingsmiddelen
- Minder wind- en watererosie door permanente bedekking van de bodem.
- Vermindert bodemerosie

Nadelen NKG:
- Kans op een grotere onkruiddruk
- Risico op toename van bepaalde ziekten en plagen. Bekend zijn: slakken, muizen, bonenvlieg en schimmels. Bij schimmels is er ervaring dat fusarium in graan toeneemt. Ook rhizoctonia blijft in de toplaag aanwezig, bijvoorbeeld bij de teelt van suikerbieten na aardappelen is er meer kans is op besmetting, blijkt uit ervaring.

- Een minder geschikte toplaag voor mechanische onkruidbestrijding door het voorkomen van grove organische planten resten.
(Padmos, 2011, Balen2012, FAO, 2010).

Aardappelen en NKG
-Voorkom grove plantendelen van oogstresten (stro) en groenbemesters met een vaste zode (grassen) bij het poten.
-Poot later dan bij ploegen omdat de grond bij NKG langer te nat blijft.
-Voorkom sporen van mest uitrijden, maaien groenbemester e.d.
-Kies voorafgaand aan de teelt een groenbemester die de grond niet sterk bedekt, zodat verdamping mogelijk is, of een groenbemester die door verdamping de grond uitdroogt.
-Of ruggen frezen in het najaar iets is, is nog niet bekend.

Stoppelbewerking op zand bij niet-kerende grondbewerking

We volgen een demonstratie op een veenkoloniale grond in Vredepeel.


De klassieke ploeg. Levert mooi schoon werk op.
Een Imants spitmachine. Deze keert de grond deels. De aangedreven rol aan de achterzijde maakt de grond erg fijn, wat de kans op verstuiven vergroot.
Een tweede Imants spitmachine heeft woelers tussen de spitbladen voor een wat diepere bewerking.
De Dutzi pennenfrees. Dit is de eerste machine die in Nederland voor niet-kerende grondbewerking werd gebruikt. Een combinatie van vleugelscharen die de grond los moeten maken en een frees.
De Dutzi werkt de stoppel niet goed onder.
De Lemkens Kristall 9. Achtereenvolgens woelen, mengen en tenslotte een aandrukrol. De vele ruimte tussen de onderdelen maakt het onderwerken van gewasresten makkelijker
De Lemkens Kristall 9 aan het werk.
De Amazone Cenius 3000-T. Met de smalle beitels kan de grond wat dieper losgemaakt worden. De stoppel wordt evenwel niet goed ondergewerkt en een voorbewerking is nodig. Dit betekent extra rijden en extra verdichten, wat bij niet-kerende grondbewerking een probleem is.
De Kerner Komet.
De Kerner Komet heeft sterverdelers die de grond goed egaliseren. 

Conclusie: Voor iedere grond en ieder gewas is weer een andere machine nodig. Hoe dat precies zit is nog niet goed bekend. Er is nog veel te ontdekken. Alle varianten hebben wel als nadeel dat er met zware machines wordt gewerkt zodat bodemverdichting op zal treden. Hier valt ook nog het een en ander te ontwikkelen. Bij de aanwezige akkerbouwers was er niet veel animo om met niet-kerende grondbewerking te starten. Hier kan in de toekomst verandering in optreden als bedrijven goede resultaten blijken te hebben en andere factoren zoals stijgende brandstofprijzen niet-kerende grondbewerking aantrekkelijker maken.

 

Literatuur
Balen, D. van, 2012 Niet kerende grondbewerking in akkerbouw en vollegrondsgroenteteelt. http://www.biokennis.nl/Dossiers/niet_kerende_grondbewerking in_agv/Pages/default.aspx.

FAO (Food and Agriculture Organisation of the United Nations), (copyright 2010). What is Conservation Agriculture. http://www.fao.org/ag/ca/1a.html.
Padmos, T. 2011. Aardappelen bij Niet Kerende Grondbewerking. Stageverslag HAS Den Bosch.