Er zijn eenvoudige en uitgebreide methoden om de bodem te bekijken. Alle hebben gemeen dat de bodem zelf meegenomen kan worden in de beslissingen rond bodembheer en dat is al heel belangrijk.

Beknopte snelle score methode, SSQR

De SSQR (Smart Soil Quality Rating) is een eenvoudige en snelle methode die de belangrijkste bodemproblemen in kaart brengt. Beoordeeld worden het deel scherpblokkige structuurelementen (0-4 punten), het aantal regenwormen (0-3) punten en het aantal wortels op 40 cm diepte (0-3 punten). Op deze wijze wordt een score van minimaal 0 en maximaal 10 punten verkregen. De methode is vooral nuttig wanneer een eenvoudige beoordeling van belang is. Zie ook Geef de bodem een cijfer, de SSQR methode.

2. Bodemscan Louis Bolk Instituut

De bodemscan van het Louis Bolk Instituut is een interessante methode. Interessant omdat deze scan vanuit de Nederlandse situatie is ontwikkeld en nauw gekoppeld is aan wenselijke cultuurmaatregelen die direct passen bij de bedrijven waar het om gaat. Beoordeeld worden:

-beworteling, 0-25 cm, 25-50 cm, > 50 cm
-bodemstructuur, % scherpblokkig 0-25, 25-50 en > 50 cm
-storende laag, diepte en dikte van een eventuele storende laag

De scan is tot nu toe alleen ontwikkeld voor akkerbouw op zandgronden. http://www.louisbolk.org/downloads/2986.pdf Naast de beoordelingsmethode worden maatregelen aangegeven rond waterhuishouding, keuze van hoofdgrondbewerking en inzet van groenbemesters.

Deze scan is een voorbeeld van een degelijk onderbouwde werkwijze. Het zou goed zijn wanneer van meerdere bodems en meerdere bedrijfssystemen dergelijke scans gemaakt werden.


3. Bodemconditiescore

Is de bodemscan vanuit de bedrijven en in Nederland ontwikkeld, de bodemconditiescore is in Nieuw-Zeeland ontwikkeld en moet nog aan de Nederlandse situatie aangepast worden. Daar wordt nu hard aan gewerkt en mogelijk groeien de verschillende benaderingswijzen (SSQR, Bodemscan LBI) naar elkaar toe omdat de uitgangsprincipes veel overeenkomst vertonen.

De bodemconditiescore is ontwikkeld door Graham Shepherd in Nieuw Zeeland (http://bioagrinomics.com/visual-soil-assessment ). De methode wordt nu in veel landen toegepast en is onder meer onder auspiciën van de FAO verder ontwikkeld (ftp://ftp.fao.org/docrep/fao/010/i0007e/i0007e00.pdf ).

De methode wordt nu in Nederland door verschillende instanties ontwikkeld (Louis Bolk Instituut, SKB, WUR en Aequator), vooral bij grasland ( www.mijnbodemconditie.nl ). Er wordt een promotieonderzoek naar de methode uitgevoerd. (https://www.vcard.wur.nl/Views/Profile/View.aspx?id=26757 ).

Een belangrijk voordeel van de Bodemconditiescore is dat deze internationaal al langere tijd is toegepast. De objectiviteit en toepasbaarheid is in veel teelten nu bekend. De methode heeft ook nadelen en die zullen bij het huidige uittesten waarschijnlijk naar voren komen, waardoor aanpassing mogelijk is. De methode bestaat uit een beoordeling van:

-gewasbedekking
-beworteling
-Verdichting 10-40 cm
-regenwormen
-bodemstructuur
-zuurgraad (pH)
-organische stof (kleur)
-aantal gekleurde vlekken

De belangrijke bodemeigenschappen zijn er in opgenomen, maar een nadeel is dat zuurgraad en organische stof niet in het veld beoordeeld kunnen worden en de score dus niet in het veld afgerond kan worden. Verder is de bedekking een moeilijk thema. Die wisselt door het jaar of is altijd 100% (gras). Beworteling en bodemstructuur worden heel algemeen beoordeeld en passen nog niet bij een specifieke vorm van bodemgebruik. Dit laatste is bij de Bodemscan al wel het geval.